علماء اهل سنت گواهى داده اند كه فضائل على (ع)بيش از حد است . سبط ابن جوزى در « تذكره » گويد: «فضائل على(ع) مشهورتر از ماه و خورشيد بوده،و زيادتر از سنگ ريزه هاي و كلوخ هاي زمين است .
امام حنبلى ها بطورى كه در اكثر كتب اهل سنت آمده، گويد: در (كثرت) فضائل هيچكس از صحابه به على(ع) نمى رسد. و در كتاب «فتح البارى فى شرح النجارى» ج7 ص57 آمده است كه احمدبن حنبل و اسماعيل قاضى و نسائى و ابوعلى نيشابورى گفته اند با اسانيد صحيح در حق هيچيك از صحابه، به انداره على(ع) (فضيلت) نرسيده است .همين مطلب در «الصواعق» ص72 نيز آمده است. و در كفاية الطالب ص25 گفته است: جماعتى از حفاظ و محدثين در كتابهاى خود روايت كرده اند : «مردى به ابن عباس گفت: سبحان الله مناقب و فضائل على چقدر زياد است ! من فضائل او را تا سه هزار شمرده ام. ابن عباس گفت: چرا نمى گويى كه فضائل اونزديك به سى هزار است. اين روايت در فرائدالسمطين ج1 ص364 و مناقب خوارزمى ص3 و لسان الميزان ج2 ص199 آمده است.»
ابن عساكر در تاريخ دمشق ج2 ص431 به سند خود از « ابن عباس » نقل نموده كه گفت: «درباره على(ع) سيصد آيه نازل شده است. و در الصواعق ص125 و تاريخ الخلفاء ص172 و السيرة النبويه ج2 ص207 نيز آن را از ابن عباس نقل نموده اند.»
در شواهد التنزيل ج 1 ص 40 - 42 با دو سند از مجاهد نقل مى كند كه گفت: «در حق على(ع) هشتاد آيه نازل شده كه هيچكس را در آن نصيبى نيست.» و با سند ديگر از «عبدالرحمان بن ابى ليلى» روايت مى كند كه گفت : در حق على (ع) هشتاد آيه نازل شده كه هيچكس از اين امت را در آن نصيبى نيست.
با تتبع در تفاسير و كتب حديث اهل سنت،معلوم مى شود كه آيات زيادى در حق على (ع) نازل شده است.و مرحوم «علاّمه» در «نهج الحق» هشتاد و چهار آيه،از آياتى كه در حق على(ع) و ساير اهل بيت عصمت نازل شده،بيان نموده است و مدارك هر تك تك آنها از كتب اهل سنت،در جلد 3 «احقاق الحق» آورده شده و 94 آيه ديگر با ذكر مدارك آنها از كتب اهل سنت اضافه شده و در مجموع 178 آيه آورده شده است و در جلد 14 «احقاق الحق» آيات ديگرى افزوده شده و در مجموع دويست و پنجاه و پنج آيه،با ذكر مدارك از كتب اهل سنت،با تعيين آدرس دقيق آنها آورده شده است.در شواهدالتنزيل ج1 ص48،با سه سند از حذيفه روايت مى كند كه گفت :«هيچ آيه اى در قرآن به عنوان« يا ايهاالذين امنوا»(اى كسانيكه ايمان آورده ايد)نازل نشده مگر اينكه على(ع) فرد شاخص و مصداق واقعى آن است. » اين روايت در «مفتاح النجا» ص37 و « حبيب السّير» ج2 ص13 و «ارجح المطالب» ص51، نيز آمده است.
در مناقب ابن مغازلى ص328 به سند متصل از «ابن عباس» در ضمن حديثى طولانى از « پيامبر اسلام (ص) » روايت مى كند كه فرمود: «از چه چيز تعجب مى كنيد، قرآن چهار قسمت است كه ربع آن در مورد ما اهل بيت است .» و در « ارجح المطالب » ص51 از طريق ابى بكر بن مردويه، از على(ع) روايت كرده است كه فرمود: «قرآن در چهار قسمت نازل شده كه يك قسمت آن در مورد ما اهل بيت است.» در «شواهد التنزيل» ج1 ص43 آن را با پنج سند از على(ع) روايت كرده است.
رواياتى كه در فضائل و مناقب على(ع) وارد شده به قدرى زياد است كه از نظر كثرت مثل قطرات باران است اين كتاب هرگز گنجايش ذكر آنها را ندارد ما از باب تيمن و تبرك به يكى دو روايت اكتفاء مى كنيم.
1- پيش رسول خدا(ص) مرغ (بريانى) بود، فرمود: « پروردگارا محبوبترين خلق خود را به خودت، برسان تا در اين طعام با من هم غذا شود، پس على(ع) آمد و با رسول خدا(ص) هم غذا شدند.» اين حديث در اكثر كتب اهل سنت روايت شده است. و در كتاب «كفاية المطالب» ص56 گويد: حديث طير (مرغ بريان) را حاكم نيشابورى از هشتاد و شش نفر نقل نموده كه از «انس» روايت كرده اند، سپس نام همه آنان را به ترتيب حروف الفبا ذكر نموده است. در كتاب «تجهيزالجيش» ص91 و ص369 گفته: حديث «طير» را سى و پنج نفر از بزرگان صحابه روايت كرده اند. و بعد گفته اين حديث در كثرت نقل به حد تواتر رسيده است.
2- پيامبر فرمود: من اراد ان ينظر الى آدم فى علمه و الى نوح فى تقواه و الى ابراهيم فى حلمه و الى موسى فى هيبته و الى عيسى فى عبادته فلينظر الى على بن ابى طالب(ع) . يعني :« هر كس بخواهد به آدم نگاه كند در علم او و به نوح در تقواى او و به ابراهيم در حلم او و به موسى در هيبت او و به عيسى در عبادت او به على بن ابى طالب نگاه كند .»
اين حديث را بيهقى به سند خود در كتاب فضائل الصحابه روايت كرده و در شرح مواقف ص616 هم از بيهقى نقل نموده و صدورش را مسلّم گرفته است و همچنين در مطالب السوؤل ص22 و شرح ديوان الميبدى ص178 و غير اينها، نقل شده است. و در كتاب «الرياض النضره» ج2 ص217 و غير آن آمده است «مثل يحيى بن زكريا فى زهده» يعنى: « على مانند زكريّا است در زهد او » و در كتاب «درّ بحر المناقب» آمده است «مثل ايّوب فى صبره» يعنى: «على همانند ايّوب است در صبر او »
3- در فرائدالسمطين ج1 ص16 از «ابن عباس» از رسول خدا(ص) روايت شده است كه فرمود : « اگر (درختان) جنگلها قلم شود و درياها مركب و همه جن ها حساب كننده و همه انسانها نگارنده باشند نمى توانند فضائل على بن ابى طالب را بنويسند .»
منبع : كتاب پايههاي علمي و منطقي عقائد اسلامي
مبحث : كثرت فضائل على(عليه السلام) در كتب اهل سنت
زير سايه ي رحمت حق
يا علي مدد